|
AFGANİSTAN'DA YAŞAYAN TÜRKLER |
Nüfus : 1.800.000
Bulundukları başlıca şehirler: Farab, Belh, Samamgan, Kunduz, Tahkar ve
Budaksan
Bölgedeki Türk toplulukları: Özbekler, Türkmenler, Kazaklar ve Kırgızlar
Siyasi ve İdari Konumları: Afganistan 'da sürekli iç savaş yaşandığından
durum belirsiz. Ancak Özbek General Raşid Dostum komutasındaki Özbekler ;
Taliban vb. gruplara karşı mücadele vermektedirler . Afganistan'da Türk dilini
konuşanlar genel nüfusun % 10'unu kapsarlar. Türkçe burada üçüncü sırada dil
grubudur. Afganistan'da sağlıklı bir nüfus sayımı yapılamadığı için verilen
değerler tahminidir.
Afganistan'daki Türk grupları şunlardır;
a) Özbekler: Afganistan'da, Farab, Belh, Samamgan ve Kunduz'da
yaşamaktadırlar. Sayıları 1 ile 1.5 milyonu bulduğu sanılmaktadır. Çiftçilikle
ve hay-vancılıkla uğraşırlar.
b) Türkmenler: Ülkenin Kuzeybatısında yaşarlar. Tahmini sayıları 200.000
civarındadır. Bunlar Teke, Şalar, Sarık, Çekra, Mavrı, Tarık aşiretleridir.
Genellikle göçer vaziyette yaşamaktadırlar.
c) Kırgızlar: Afganistan'ın kuzeybatısında Tahkar ve Budaksan bölgelerine
yerleşmişlerdir, sayıları 90.000 civarındadır. Büyük çoğunluğu hayatlarını
göçebe olarak sürdürmektedirler.
d) Kazaklar: Sayıları azdır. Tamamı göçebe olarak yaşarlar. Çin
bölgesinden göçebe olarak geldikleri zannedilmektedir. Afganistan'da Türk dili
konuşanların okuma-yazma oranları çok düşüktür.
Ekonomileri pamuk ve şeker pancarına dayanmaktadır. Ayrıca hayvancılık önemli
bir yer tutar. Karakul koyunu ve el halıcılığı ile uğraşmaktadırlar.